วิธีล้าง Cooling Tower ให้สะอาดและมีประสิทธิภาพ ลดตะกรันและเพิ่มประสิทธิภาพระบบ

วิธีล้าง Cooling Tower เป็นส่วนสำคัญของระบบระบายความร้อนในโรงงาน อาคารสำนักงาน โรงแรม โรงพยาบาล และระบบ Chiller ขนาดใหญ่ แต่เมื่อใช้งานต่อเนื่อง ระบบอาจมี ตะกรัน ตะกอน สนิม ตะไคร่น้ำ และคราบสกปรก สะสมอยู่ภายใน

หากปล่อยให้สิ่งเหล่านี้สะสมมากขึ้น อาจส่งผลต่อประสิทธิภาพการถ่ายเทความร้อน การไหลเวียนของน้ำ และการทำงานของอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้อง

ดังนั้นการรู้ วิธีล้าง Cooling Tower ที่เหมาะสมจึงเป็นส่วนสำคัญของการบำรุงรักษาระบบ

ASHRAE แนะนำให้มีการตรวจสอบและทำความสะอาด Cooling Tower เป็นระยะ เพื่อควบคุมการสะสมของตะกอน ตะกรัน และสิ่งปนเปื้อนทางชีวภาพ โดยการทำความสะอาดควรทำควบคู่กับโปรแกรม Water Treatment ที่เหมาะสม

ทำไมต้องล้าง Cooling Tower?

Cooling Tower ทำงานโดยอาศัยการระเหยของน้ำเพื่อถ่ายเทความร้อนออกจากระบบ เมื่อใช้งานต่อเนื่อง น้ำที่หมุนเวียนอาจสะสมแร่ธาตุและสิ่งสกปรกเพิ่มขึ้น

สิ่งที่สามารถสะสมในระบบ ได้แก่

• ตะกรัน (Scale)

• ตะกอน (Sediment)

• สนิมและผลิตภัณฑ์จากการกัดกร่อน

• ตะไคร่น้ำ

• Slime หรือ Biofilm

• ฝุ่นและสิ่งสกปรกจากอากาศ

• คราบน้ำมันหรือสารปนเปื้อนจากกระบวนการผลิต

ASHRAE ระบุว่าสิ่งปนเปื้อนเหล่านี้สามารถนำไปสู่ปัญหา Scaling, Corrosion และ Silt Deposits ซึ่งส่งผลต่อประสิทธิภาพและอายุการใช้งานของระบบ

Cooling Tower สกปรกส่งผลอย่างไร?

1. ประสิทธิภาพการถ่ายเทความร้อนลดลง

เมื่อมีตะกรันหรือตะกอนเกาะบนพื้นผิวแลกเปลี่ยนความร้อน การถ่ายเทความร้อนจะทำได้ไม่ดีเท่าที่ควร

ระบบจึงอาจต้องทำงานหนักขึ้นเพื่อรักษาอุณหภูมิที่ต้องการ

2. น้ำไหลเวียนไม่ดี

ตะกรันและตะกอนสามารถสะสมบริเวณ

• ท่อ

• Strainer

• หัวจ่ายน้ำ

• Fill

• Basin

เมื่อเกิดการอุดตันหรือการไหลของน้ำไม่สม่ำเสมอ ประสิทธิภาพของ Cooling Tower ก็จะลดลงตามไปด้วย

3. เพิ่มความเสี่ยงต่อการกัดกร่อน

ตะกอนที่สะสมอยู่บนพื้นผิวสามารถสร้างบริเวณที่เกิดการกัดกร่อนใต้ตะกอน หรือ Under-Deposit Corrosion ได้

4. เพิ่มปัญหาด้านจุลชีพ

ตะกอนและคราบอินทรีย์สามารถเป็นแหล่งสะสมของจุลชีพได้

ASHRAE ระบุว่าการสะสมของตะกอนสามารถทำให้สารเคมีสำหรับควบคุมจุลชีพเข้าถึงพื้นผิวได้ยากขึ้น จึงจำเป็นต้องมีทั้งการทำความสะอาดและ Water Treatment ที่เหมาะสม

วิธีล้าง Cooling Tower มีขั้นตอนอะไรบ้าง?

การล้างควรเลือกวิธีให้เหมาะกับสภาพของระบบและชนิดของคราบ ไม่ควรใช้สารเคมีชนิดเดียวกับทุกหน้างาน

ขั้นตอนที่ 1: ตรวจสอบสภาพ Cooling Tower ก่อนล้าง

ก่อนเริ่มงานควรตรวจสอบ

• สภาพ Basin

• Fill

• Nozzle

• Strainer

• ท่อ

• ปั๊ม

• Heat Exchanger

• คราบตะกรัน

• ตะกอน

• สนิม

• ตะไคร่น้ำ

ควรตรวจสอบด้วยว่าคราบที่พบเป็นประเภทใด เพราะ ตะกรันแต่ละชนิดอาจต้องใช้วิธีและสารเคมีแตกต่างกัน

ตัวอย่างเช่น คราบ Calcium Carbonate กับคราบ Silica อาจไม่สามารถใช้วิธีเดียวกันได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ขั้นตอนที่ 2: ระบายน้ำและนำตะกอนออก

ก่อนทำความสะอาดควรระบายน้ำตามขั้นตอนของระบบ จากนั้นนำตะกอน ใบไม้ ฝุ่น และสิ่งสกปรกที่สะสมอยู่ใน Basin ออก

บริเวณ Strainer และจุดที่มีการอุดตันควรทำความสะอาดเป็นพิเศษ

ASHRAE แนะนำให้ตรวจสอบ Basin, Strainer และบริเวณที่มีการสะสมของ Corrosion หรือ Deposits อย่างสม่ำเสมอ

ขั้นตอนที่ 3: ล้างคราบสกปรกเบื้องต้น

สำหรับคราบที่สามารถกำจัดด้วยวิธีทางกายภาพได้ ควรเริ่มจากการ

• ฉีดน้ำ

• ขัดทำความสะอาด

• นำตะกอนออก

• ทำความสะอาดหัวจ่ายน้ำ

• ทำความสะอาด Strainer

วิธีนี้ช่วยลดปริมาณสิ่งสกปรกก่อนเข้าสู่ขั้นตอน Chemical Cleaning

ขั้นตอนที่ 4: ใช้น้ำยาล้างตะกรัน Cooling Tower

หากพบว่ามีตะกรันสะสมมาก การใช้ น้ำยาล้างตะกรัน Cooling Tower อาจช่วยละลายและกำจัดคราบที่เกาะอยู่ตามพื้นผิวได้

แต่ก่อนเลือกสารเคมีควรพิจารณา

• ชนิดของตะกรัน

• วัสดุของอุปกรณ์

• ความเข้มข้นของสารเคมี

• อุณหภูมิ

• ระยะเวลาสัมผัส

• วิธีการหมุนเวียนสารเคมี

• ข้อกำหนดด้านความปลอดภัย

ไม่ควรนำกรดหรือสารเคมีเข้มข้นมาใช้โดยไม่ทราบชนิดของวัสดุและคราบ เพราะอาจทำให้เกิดการกัดกร่อนและสร้างความเสียหายกับอุปกรณ์ได้

สำหรับงานจริง ควรตรวจสอบ SDS และ TDS ของผลิตภัณฑ์ก่อนใช้งาน และปฏิบัติตามคำแนะนำของผู้ผลิต

ขั้นตอนที่ 5: ล้างน้ำออกจากระบบ

หลังจาก Chemical Cleaning เสร็จแล้ว ต้องระบายน้ำและสารเคมีออกตามขั้นตอนที่เหมาะสม

จากนั้นล้างระบบด้วยน้ำสะอาดจนกว่าสารเคมีตกค้างจะอยู่ในระดับที่เหมาะสมตามวิธีการทำงานของผลิตภัณฑ์

ขั้นตอนนี้มีความสำคัญ เพราะสารเคมีที่ตกค้างอาจส่งผลต่อ Water Chemistry และวัสดุของระบบได้

ขั้นตอนที่ 6: ตรวจสอบระบบหลังล้าง

หลังล้างควรตรวจสอบอีกครั้งว่า

• ตะกรันถูกกำจัดออกหรือไม่

• Basin สะอาดหรือไม่

• Nozzle มีการอุดตันหรือไม่

• Strainer สะอาดหรือไม่

• Fill อยู่ในสภาพปกติหรือไม่

• มีร่องรอยการกัดกร่อนหรือไม่

• มีน้ำรั่วหรือไม่

หากพบปัญหาที่ไม่เกี่ยวข้องกับตะกรัน ควรแก้ไขก่อนนำระบบกลับมาใช้งาน

ขั้นตอนที่ 7: เติมน้ำและเริ่ม Water Treatment

หลังจากระบบสะอาดแล้ว ไม่ควรคิดว่า “ล้างครั้งเดียวแล้วจบ”

เพราะหากนำระบบกลับมาใช้งานโดยไม่มีการควบคุมคุณภาพน้ำ ปัญหาเดิมสามารถกลับมาได้อีก

ควรมีการควบคุม เช่น

• pH

• Conductivity

• TDS

• Hardness

• Alkalinity

• Cycles of Concentration

รวมถึงใช้สารเคมีสำหรับควบคุม Scale, Corrosion และ Biological Growth ตามความเหมาะสม

ASHRAE ระบุว่าระบบ Cooling Tower แบบ Open Recirculating มักต้องพิจารณาการควบคุม Scale, Corrosion และจุลชีพร่วมกัน โดยโปรแกรมที่ใช้จริงขึ้นอยู่กับคุณภาพน้ำ วัสดุของระบบ และเงื่อนไขการใช้งาน

น้ำยาล้าง Cooling Tower มีกี่ประเภท?

น้ำยาที่ใช้ทำความสะอาด Cooling Tower ไม่ได้มีสูตรเดียวสำหรับทุกปัญหา

โดยทั่วไปสามารถแบ่งแนวทางการทำความสะอาดตามประเภทของคราบ เช่น

น้ำยาล้างตะกรัน

เหมาะสำหรับคราบแร่ธาตุหรือ Scale ที่สะสมตามพื้นผิว

น้ำยาทำความสะอาดคราบสนิม

ใช้สำหรับงานที่มีคราบสนิมหรือผลิตภัณฑ์จากการกัดกร่อน

น้ำยาทำความสะอาดคราบอินทรีย์

ใช้สำหรับคราบสกปรกที่เกิดจากสารอินทรีย์ ตะไคร่ หรือ Biofilm ตามลักษณะของผลิตภัณฑ์

Dispersant

ช่วยกระจายตะกอนและลดการเกาะสะสมของอนุภาคในระบบ

การเลือกสารเคมีจึงควรเริ่มจาก การวิเคราะห์ปัญหาของน้ำและคราบก่อน แล้วจึงเลือกผลิตภัณฑ์ให้เหมาะสม

ล้าง Cooling Tower อย่างเดียวเพียงพอหรือไม่?

ไม่เพียงพอ

นี่เป็นจุดที่หลายโรงงานมักเข้าใจผิด

การล้างช่วยกำจัดคราบและสิ่งสกปรกที่สะสมอยู่แล้ว แต่หลังจากนำระบบกลับมาใช้งาน แร่ธาตุในน้ำก็สามารถสะสมใหม่ได้

ดังนั้นจึงควรใช้แนวทาง

Cleaning + Water Treatment + Monitoring

ร่วมกัน

ASHRAE ระบุชัดเจนว่าการทำความสะอาด Cooling Tower ไม่ควรถูกใช้แทน Water Treatment และทั้งสองส่วนควรทำงานร่วมกันเพื่อควบคุม Scale, Corrosion และ Biological Growth

Cooling Tower ควรล้างบ่อยแค่ไหน?

ไม่มีตัวเลขเดียวที่เหมาะกับทุกระบบ

ความถี่ในการล้างขึ้นอยู่กับ

• คุณภาพน้ำ

• ชั่วโมงการทำงาน

• สภาพแวดล้อม

• ปริมาณฝุ่น

• ระบบ Water Treatment

• ค่า Cycles of Concentration

• ปริมาณตะกรันและตะกอน

จึงควรใช้ผลการตรวจสอบสภาพจริงของระบบเป็นหลัก

ASHRAE แนะนำให้มีการตรวจสอบและทำความสะอาดตามสภาพของระบบ โดยไม่ควรรอให้เกิด Fouling อย่างชัดเจนก่อนจึงเริ่มแก้ไข

สัญญาณที่บอกว่าถึงเวลาล้าง Cooling Tower

หากพบอาการเหล่านี้ ควรตรวจสอบระบบ

• มีคราบตะกรันจำนวนมาก

• Basin มีตะกอนสะสม

• หัวจ่ายน้ำเริ่มตัน

• Fill มีคราบหรือสิ่งสกปรก

• น้ำไหลไม่สม่ำเสมอ

• ประสิทธิภาพการระบายความร้อนลดลง

• ค่า Water Chemistry ผิดปกติ

• เกิดคราบสนิมหรือการกัดกร่อน

• มีตะไคร่หรือ Slime เพิ่มขึ้น

สรุปวิธีล้าง Cooling Tower

การล้าง Cooling Tower ที่มีประสิทธิภาพไม่ใช่เพียงการฉีดน้ำแรง ๆ หรือเติมกรดลงไปในระบบ แต่ควรเริ่มจากการ ตรวจสอบชนิดของคราบ → ทำความสะอาดเบื้องต้น → เลือกสารเคมีที่เหมาะสม → ล้างสารเคมีออก → ตรวจสอบระบบ → วาง Water Treatment หลังการล้าง

หากมีตะกรันสะสมมาก การเลือก น้ำยาล้างตะกรัน Cooling Tower ให้ตรงกับชนิดของ Scale และวัสดุของระบบเป็นเรื่องสำคัญ เพราะการเลือกสารเคมีผิดประเภทอาจทำให้เกิดการกัดกร่อนและสร้างความเสียหายมากกว่าประโยชน์ที่ได้รับ

WARICH GROUP มีผลิตภัณฑ์เคมีสำหรับงานอุตสาหกรรมและระบบน้ำ พร้อมให้คำแนะนำในการเลือกผลิตภัณฑ์ให้เหมาะกับลักษณะงาน

👉 ดูผลิตภัณฑ์เคมีอุตสาหกรรมของเราได้ที่ Chemical – WARICH GROUP

หากไม่แน่ใจว่าคราบใน Cooling Tower เป็น Scale, สนิม, ตะกอน หรือคราบชีวภาพ สามารถสอบถามทีมงานเพื่อช่วยประเมินปัญหาและเลือกแนวทางการทำความสะอาดที่เหมาะสมกับหน้างานได้